құбылыстар пайда болады. Л.С.Выготский және оның ізінен Э.Келер 3 жас дағдарысының
7 сипаттамасын суреттеейді. Олардың біріншісі-
негативизм.
Бала ересектер қойған
талаптарға жағымсыз реакция көрсетеді. Негативизм таңдамалы болуы да мүмкін, ол
отбасы мүшесінің біреуінің тілін ғана алмайды немесе
бір ғана тәрбиешіні тыңдамайды,
ал басқаларымен қалыпта қатынаста болады. Әрекеттің басты мотиві- барлығын керісінше
жасау.
Мектепке дейінгі кезде сөзді меңгеру және игеру процесі аяқталады. 7 жасқа қарай
тіл баланың қарым-қатынасының және ойлауының құралы болып табылады. Сөйлеудің
дыбыстық жағы
дамиды. Кіші мектеп оқушылары өздерінің сөйлеу ерекшеліктерін
түсіне бастайды, сөздерді дұрыс естіп, дұрыс айтады.
Сөздік қоры
қарқынды дами түседі.
Кейбіреулерінде көп, кейбіреулерде аз болады. Сөздің
грамматикалық құрылымы
дамиды. Сөйлем құру тек сан жағынан емес, сапа жағынан да үлкен өзгерістерге
ұшырайды. Мектеп жасына дейінгі балалар бар сөздік қорына негізделе отырып,
тілдің
тиісті ережелерін пайдаланып, мыңдаған жаңа сөйлемдерді құрай бастайды. Олар бұл
кезде тіпті жоқ сөйлемдерді де құрастырып шығарады. Сонымен қатар қолданатын сөзін
бала тым өткір және ұқсастырып күлдіріп айтуға да шеберлігі дами бастайды.
Ес.
Мектепке дейінгі кезең – ес процесінің дамуы үшін ең қолайлы кезең. Бұл
кезеңде
ырықсыз ес
басым. Себебі, бала бір нәрсені есінде сақтау үшін ешқандай мақсат
қоймайды. Ол үшін қызықты оқиға,
әрекеттер жеңіл есте қалады, сондай-ақ сөздік
материал есте жақсы сақталады. Ертегі, әңгіме, кино кейіпкерлері есте жақсы сақталады.
Мектепке дейінгі жастың орта шенінде (4-5 жасқа қарай )
ырықты ес
қалыптаса бастайды.
Саналы, мақсатты түрде есте қалдыру тек эпизодты түрде көрінеді. (Ойынның түріне
қарай атқарылатын әрекеттерді есіне түсіреді).
Достарыңызбен бөлісу: